Mide kanserine iyi gelen bitkiler: araştırmalar ne diyor?

Mide kanseri nedir?

Mide kanseri, midenin iç yüzeyini döşeyen hücrelerde başlayan kanserdir. Mide kanserlerinin neredeyse tamamı adenokarsinomdur, yani midede mukus yapan hücrelerden gelişir.

Mide, karnın sol üst kısmında yer alır ve yiyecekleri sindirir. Midede daha seyrek olarak başka türde tümörler de görülebilir; bunların tedavisi farklıdır.

Başlıca risk etkenlerinden biri, midede uzun süren Helicobacter pylori (H. pylori) bakteri enfeksiyonudur; bu enfeksiyonun tedavi edilmesi riski azaltır. Sigara, ailede mide kanseri öyküsü, tuzlu ve tütsülenmiş yiyeceklerden zengin, sebze ve meyvesi az beslenme de riski artırır.

Mide kanserinin belirtileri nelerdir?

Erken dönemde mide kanseri çoğu zaman belirti vermez; belirtiler genellikle hastalık yayıldıktan sonra başlar.

Erken dönemde görülebilecek belirtiler:

• Hazımsızlık ve midede rahatsızlık
• Yemekten sonra şişkinlik hissi
• Hafif bulantı, iştahsızlık
• Mide yanması

İleri dönemde bunlara şunlar eklenebilir:

• Dışkıda kan, kusma
• Nedeni bilinmeyen kilo kaybı, mide ağrısı
• Ciltte ve gözlerde sararma
• Karında sıvı birikmesi, yutma güçlüğü

Bu belirtilerin çoğu başka hastalıklardan da kaynaklanabilir. Uzun süren ya da artan yakınmalarınız varsa hekiminize başvurun.

Mide kanseri nasıl tedavi edilir?

Tedavi planını kanserin evresine, genel sağlığınıza ve tercihlerinize göre onkoloji ekibiniz yapar; çoğu zaman birden fazla yöntem birlikte kullanılır.

• Endoskopik çıkarma: Çok erken evredeki kanser, ağızdan ilerletilen ince bir boruyla (endoskop) mide iç yüzeyinden çıkarılabilir.
• Ameliyat (gastrektomi): Midenin kanserli kısmı ya da tamamı, yakındaki lenf düğümleriyle birlikte çıkarılır. Mide tümüyle alınırsa yemek borusu ince bağırsağa bağlanır.
• Kemoterapi: Ameliyattan önce tümörü küçültmek ya da ameliyattan sonra geride kalan hücreleri hedeflemek için verilebilir. Kullanılan ilaçlar arasında kapesitabin, sisplatin, dosetaksel, 5-florourasil, irinotekan, oksaliplatin ve paklitaksel vardır.
• Radyoterapi: Bazı hastalarda vücut dışından ışın verilir.
• Hedefe yönelik ilaçlar ve immünoterapi: Tümörde yapılan biyobelirteç testlerine göre trastuzumab, ramusirumab, nivolumab, pembrolizumab gibi ilaçlar kullanılabilir.

Tedavi bittikten sonra düzenli kontroller ve kan tahlilleri yapılır.

Fitoterapi bu süreçte nasıl destek olabilir?

Fitoterapi, mide kanseri için uygulanan tedavi sürerken tamamlayıcı destek sağlar; uluslararası onkoloji kılavuzlarında bu konuda olumlu öneriler bulunur.

• Yaşam kalitesi: ASCO–SIO 2024 kılavuzuna göre Amerikan ginsengi tedavi sırasında yorgunlukta yarar göstermiştir ve tedavi gören yetişkinlere önerilebilir. Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi (MSK) de güncel onkoloji kılavuzlarının bu öneriyi yaptığını belirtir.
• Yan etkilerin hafifletilmesi: ASCO’nun onayladığı ve meme kanseri için hazırlanan SIO kılavuzuna göre zencefil, kemoterapi sırasında bulantı ve kusmayı kontrol etmek için ilaçlara ek olarak düşünülebilir. Ulusal Kanser Enstitüsü’ne göre zencefil çayı gibi zencefilli yiyecek ve içecekler de bulantının hafifletilmesine yardımcı olabilir.
• Doğru ve güvenli ürün seçimi: Hekim, içeriği belli ve ruhsatlı ürünü seçer; PSK çalışmaları da Japonya’da kullanılan standart ürünle yapılmıştır.
• Etkileşim kontrolü: Bitkisel ürünler kanser ilaçlarının vücutta emilimini, işlenmesini ya da atılmasını değiştirebilir. Hekim, her ürünün tedavinizle uyumunu değerlendirir; kan sulandırıcı kullananlarda ginseng gibi ürünler buna göre planlanır (MSK).
• Düzenli takip: Fitoterapi sertifikalı hekim; patoloji ve endoskopi raporlarınızı, tahlillerinizi ve ilaçlarınızı değerlendirerek mevcut tedavinize uygun bir plan hazırlar.

Fitoterapi kanser tedavisinin yerine geçmez.

Yorgunluk: ASCO ve SIO’nun (Amerikan Klinik Onkoloji Derneği ve Bütünleştirici Onkoloji Derneği) 2024 kılavuzu 113 rastgele kontrollü çalışmayı inceledi. Kılavuza göre Amerikan ginsengi tedavi sırasında yorgunlukta yarar göstermiştir.

Kanıt türü: sistematik derleme ya da meta-analiz

Mide kanserinde hangi bitkiler araştırılmış?

Mide kanserinde en güçlü insan verisi PSK mantar özü içindir. Aşağıdaki tablo yalnızca güvenilir kaynakta bu kanser türüyle ilgili bilgisi bulunan ürünleri gösterir.

PSK, hindi kuyruğu mantarından (Trametes versicolor) elde edilen bir özdür ve Japonya ile Çin’de standart tedaviye ek olarak onaylıdır. Ameliyatla mide kanseri çıkarılan 8.009 hastayı içeren 8 çalışmanın birleştirildiği derlemede, kemoterapiye PSK eklenen grupta yaşam süresi daha uzun bulunmuştur.

Kanıt türü: sistematik derleme ya da meta-analiz

PSK, Japonya’da ameliyattan sonra kemoterapiyle birlikte kullanılan onaylı bir mantar özütüdür; bu sonuçlar o koşullarda, standart PSK ile alınmıştır. Mantar ürünü seçimi bu yüzden hekimle yapılır.

Sarımsak çalışması, mide kanseri riskinin yüksek olduğu bir bölgede, Çin’de 3.365 kişiyle yapılmıştır. Sarımsak takviyesi alanlarda uzun izlem sonunda mide kanserine bağlı kayıplar daha az görülmüştür. Katılanlar kanser hastası değildi.

Kanıt türü: rastgele kontrollü çalışma

Aynı çalışmada iki haftalık H. pylori tedavisinin mide kanseri riskini 22 yıl sonra bile düşük tuttuğu görülmüştür. H. pylori için yapılacakları hekiminiz planlar.

Kemoterapi sırasında bitkisel ürünler nasıl seçilir?

Kemoterapi sırasında bitkisel ürünler, fitoterapi sertifikalı hekim tarafından kanser ilaçlarınızla uyumuna bakılarak seçilir. Bazı bitkiler ilaçların vücutta işlenmesini değiştirebildiği için seçim kemoterapi şemanıza göre yapılır.

Mide kanserinde de kullanılan irinotekanı alan beş kanser hastasıyla yapılan bir çalışmada, sarı kantaron ilacın etkin yan ürününün kandaki düzeyini düşürmüştür. Bu yüzden irinotekan alanlarda sarı kantaron plana alınmaz.

Kanıt türü: küçük insan çalışması

Greyfurt ve benzeri meyvelerin bazı kanser ilaçlarıyla uyumu da bu değerlendirmede göz önüne alınır. Fitoterapi sertifikalı hekiminiz mevcut tedavinize uygun bir plan hazırlar. Kullandığınız ilaçları hekiminize danışmadan bırakmayın ya da değiştirmeyin.

Ayrıntılar: Kemoterapi sırasında bitkisel ürün kullanılır mı?

Kimler dikkat etmeli?

• İrinotekan içeren kemoterapide sarı kantaron plana alınmaz; hekiminiz tedavinizle uyumlu ürünü seçer.
• Kan sulandırıcı kullanıyorsanız ya da ameliyat olacaksanız sarımsak ve ginseng takviyeleri hekiminizle önceden planlanır.
• Reçeteli tedavinizi bırakmayın. Kullandığınız her bitkisel ürünü hekiminize söyleyin.

Fitoterapi sertifikalı hekime ne zaman başvurulur?

Bitkisel bir ürün kullanmayı düşündüğünüzde, ürüne başlamadan önce başvurabilirsiniz. Görüşmede patoloji ve endoskopi raporlarınız, tahlilleriniz ve kullandığınız bütün ilaçlar birlikte değerlendirilir.

Amaç, size uygun ve tedavinizle uyumlu ürünleri belirlemek ve mevcut tedavinize uygun bir plan hazırlamaktır. Bu görüşme onkolojik tedavinize ek olarak yapılır.

Ameliyattan sonra beslenme de önemli bir konudur. Midesinin bir kısmı ya da tamamı alınan kişilerin daha az ve daha sık yemesi, yemekten sonra bir süre dik oturması gerekebilir; hekiminiz ya da diyetisyeniniz beslenmenizi buna göre düzenler.

Kanserde bitkisel ürünler hakkında genel bilgi: Kansere iyi gelen bitkiler var mı?

Randevu ve ilk görüşme hakkında: Muayene ve randevu